Talasemikët në vështirësi, kanë nevojë për gjak!

Pandemia e Covid-19 e ka vështirësuar edhe më tepër jetesën e pacientëve me talasemi. Kjo për shkak të uljes së dhurimeve vullnetare të gjakut përgjatë dy muajve të fundit, dhurime të cilat janë jetike për këtë kategori pacientësh.

Duke qenë se pacientët talasemikë kanë nevojë periodike për transfuzione gjaku, sot në “Ditën Botërore të Talasemisë”, ekspertët e shëndetit publik apelojnë për të dhuruar më shumë gjak për të lehtësuar jetesën e këtyre pacientëve.

“Talasemia është një sëmundje gjaku e trashëguar që shkaktohet nga një defekt në prodhimin e hemoglobinës, një pjesë e rëndësishme e qelizave të kuqe të gjakut. Qelizat e kuqe të gjakut çojnë oksigjen në të gjitha qelizat e trupit, të cilin ato e përdorin për të funksionuar normalisht. Në personat me talasemi, qelizat e kuqe të gjakut nuk prodhohen në sasi dhe cilësi normale. Kur nuk ka sasi të mjaftueshme të qelizave të kuqe të gjakut, nuk ka edhe oksigjen të mjaftueshëm për të gjitha qelizat e tjera të trupit”, bëjnë me dije ekspertët e Institutit të Shëndetit Publik.

Vendet ku shfaqet më shpesh Talasemia janë vendet e Mesdheut, ku malaria ka qenë endemike, si: Shqipëria, Greqia, Italia, Qipro, etj, por edhe në Azi dhe një pjesë Afrikës. Shqipëria është një vend me endemicitet të lartë të beta-Talasemisë.

Shpërndarja e bartësve është heterogjene dhe frekuenca më e lartë takohet në zonat e Ultësirës Perëndimore. (Lushnje, Berat, Fier, Sarandë dhe Shkodër).  Ndërsa në botë, sipas OBSH-së, 5 për qind e popullsisë është bartëse potenciale e genit patogjen të hemoglobinës (njerëz të shëndoshë, që kanë trashëguar një gen mutant nga një prind).

Në varësi të vargjeve hemoglobinikë të përfshirë në sintezën e gabuar, talasemitë ndahen në α-Talasemi dhe β-Talasemi. Vetë β-Talasemia, e cila haset më shpesh në vendin tonë, ka dy forma: Talaseminë Major (sëmundja) dhe Talaseminë Minor (mbartësit).

Talasemia është e trashëguar, prandaj nëse keni të afërm që vuajnë nga kjo sëmundje, bëni ekzaminimet e duhura, për të bërë të mundur parandalimin e sëmundjes. Diagnoza vihet me anë të një ekzaminimi të quajtur Elektroforeza e Hemoglobinës.

Simptomat

  • Ndjesi lodhjeje.
  • Marrje mendsh.
  • Vështirësi në frymëmarrje.
  • Rrahje të shpeshta të zemrës.
  • Dhimbje koke.
  • Ngërçe muskulore.
  • Vështirësi në përqendrim, etj.

Parandalimi është shumë i rëndësishëm dhe realizohet me anë të:

  1. Informimit korrekt dhe këshillimit gjenetik (ekzaminimi me anë të Elektroforezës së Hb).
  2. Diagnozës prenatale, nëpërmjet analizës së ADN së marrë nga vilet koriale në javën e 10 të shtatzënisë (amniocenteza).

Back to top button